Idea Nocy Muzeów jest związana z Międzynarodowy Dniem Muzeów od 1978 roku obchodzonym 18 maja. W Polsce Noc Muzeów odbywa się co roku w weekend w okolicy tego dnia.
Pierwsza Noc Muzeów odbyła się w Berlinie w 1997 roku, pierwsza Noc w Polsce – w Poznaniu w roku 2003. Obecnie odbywa się w 80 polskich miastach.
Na pierwszą Noc Muzeów w Warszawie władze miasta zaprosiły w 2004 roku. „Podczas Nocy Muzeów kilkakrotnie nawiązywaliśmy do ważnych rocznic: do Roku Chopina (2010), do Roku Marii Skłodowskiej-Curie (2011), do Roku Bolesława Prusa i Janusza Korczaka (2012).W tym roku także mamy ważną rocznicę – 100-lecie odzyskania przez Polskę niepodległości” – powiedziała Hanna Gronkiewicz-Waltz, prezydent Warszawy. Do pierwszej Nocy zgłosiło się 11 placówek (muzea), zwiedziło je 16 tysięcy osób.
Między placówkami jeździły dwa zabytkowe autobusy.
Dziesięć lat później (w 2014 roku) było już 234 placówek.
Kilkunastu debiutantów, m.in. Ambasada Włoch, Komenda Główna Policji, Polska Agencja Prasowa, Teatr Powszechny.W paradzie pojazdów zabytkowych wzięło udział 12 pojazdów warszawskiego Klubu Miłośników Komunikacji Miejskiej oraz 19 zabytkowych autobusów z Polski i zagranicy.
Rok później 237 placówek odwiedziło ponad 250 tys. chętnych (to dane tylko ze 180 placówek, które przysłały podsumowanie).
W 2016 roku w Nocy Muzeów było 40 nowych instytucji (m.in. Centrum Bezpieczeństwa m.st. Warszawy, Sinfonia Varsovia, Huta ArcelorMittal (schron), Legia Warszawa, Narodowy Instytut Audiowizualny, Centrum Pieniądza NBP, Ośrodek Kultury Muzułmańskiej).
W ubiegłym roku można było zwiedzać po remoncie Muzeum Warszawy i Muzeum Marii Skłodowskiej-Curie i po raz pierwszy muzea spoza Warszawy – z Sochaczewa i Mińska Mazowieckiego.
Noc Muzeów to także wyjątkowa komunikacja
„Ogórkami” jeździmy już 15 lat. Biuro Promocji Miasta od początku współpracuje z Klubem Miłośników Komunikacji Miejskiej. W 2004 roku na trasę wyjechały wszystkie autobusy należące do Klubu, czyli … dwa „ogórki”. Rok później przyjeżdżają posiłki z kraju. Podczas Nocy kursują „ogórki” z Otrębusów, Piaseczna, Szczecina i Bydgoszczy. I Międzynarodowy Zlot Ogórków zorganizowano w 2006 roku, na który przyjechały autobusy z Niemiec. Na pięć linii wyjechało 24 autobusów różnych marek (14 „ogórków”). Po raz pierwszy ulicami Warszawy przejechała parada zabytkowych autobusów.
Barbara Janiszewska
