Profesor Krzysztof Jasiecki z Instytutu Filozofii i Socjologii PAN jest pewien, że tak. W rozmowie, opublikowanej w najnowszym numerze (grudniowym) SPRAW NAUKI, mówi dlaczego. Ponieważ – pomimo głosów „upokorzonych i oburzonych” – „trudno wyartykułować globalne roszczenia i postulaty (…), w sytuacji, gdy od kilku dziesięcioleci przeważający sposób uprawiania polityki doprowadził do takiej indywidualizacji, że ludzie przestali myśleć w szerszych kategoriach społecznych, a standardem w definiowaniu szans życiowych stały się jednostkowe strategie dostosowań do potrzeb rynku pracy, kolejne studia…itd.”
Czytaj dalej
Ciekawą tezę stara się udowodnić prof. Wiesław Sztumski w artykule „Kryzysy rodzą się w głowach ludzi”. Czytamy w nim m.in.”Często mówi się, że kryzysy najczęściej wynikają z nierozwiązanych problemów. To prawda, ale ich rozwiązanie zależy przecież od woli ludzi. Jeśli nie rozwiązują w porę owych problemów, to dlatego, że im się nie chce, albo nie mają w tym interesu. Dlatego wyjątkowo trafna jest wypowiedź papieża Benedykta XVI, którą przytoczył filozof prof. Robert Spaemann w wywiadzie udzielonym redakcji „Die Welt” z okazji ostatniej wizyty papieża w Niemczech, że istotą naszych problemów jest problem duchowy. Konflikty wewnętrzne i społeczne, wojny oraz kryzysy rodzą się przede wszystkim w głowach ludzi działających w odpowiednich okolicznościach obiektywnych.”
Zainteresowanych, jak wygląda perspektywa rozwoju Polski, zachęcam do lektury wywiadu z prof. Jerzym Kleerem z Komitetu Prognoz PAN. W rozmowie pod znamiennym tytułem „Zaklęte koło” autor przedstawia „Dekalog poprawy”. „Warunki te nie są łatwe do realizacji, niemniej są to wyzwania, którym społeczeństwo polskie musi sprostać, aby rozwinąć do 2050 r. Polskę silną gospodarczo, o dużym eksporcie wysokiej techniki oraz rozwiniętej infrastrukturze komunikacyjnej, wysoce wykształconą! z ograniczonym zróżnicowaniem społecznym, o małym udziale procentowym prekariatu i dominacji względnie trwałego zatrudnienia, o prostym a przestrzeganym prawie oraz silnych instytucjach demokratycznych”.